Plagiaat
Als je zonder de bron te vermelden zinnen of hele passages van andere auteurs citeert of parafraseert in je eigen werk, wordt dat beschouwd als plagiaat. Dat is ook zo als je ideeën van andere auteurs zonder bronvermelding gebruikt.
Plagiaat is om twee redenen erg problematisch in de academische wereld:
- Als je niet precies aangeeft van wie het materiaal is dat je in je eigen tekst gebruikt, kan een lezer niet meer controleren hoe je gebruik hebt gemaakt van dat materiaal. Daarmee schend je de eis van controleerbaarheid die aan iedere wetenschappelijke publicatie wordt gesteld.
- Als je andermans ideeën en vondsten gebruikt alsof ze van jou zijn, pleeg je intellectuele diefstal. Plagiaat geldt in de academische wereld dan ook als ernstig wetenschappelijk wangedrag.
Wanneer telt iets als plagiaat?
Je kunt het beste als regel aanhouden dat je altijd verplicht bent om naar een gebruikte bron te verwijzen, en dat je dat ook altijd heel precies moet doen. Alleen bij algemeen bekende feiten (zoals ‘de Nederlandse vlag heeft de kleuren rood, wit en blauw’) mag je bronvermelding achterwege laten. Neem steeds het zekere voor het onzekere, want het volgende telt allemaal als plagiaat:
- Als je andermans teksten (woorden, zinnen, alinea’s) citeert of parafraseert zonder dat je onmiddellijk na de betrokken passage de bron vermeldt.
- Als je in je eigen werk de structuur van een ander werk overneemt zonder bronvermelding.
- Als je in je eigen werk andermans ideeën overneemt zonder bronvermelding.
- Als je beeldmateriaal, geluids- of testmateriaal, programmacodes of software van anderen overneemt zonder bronvermelding en dit laat doorgaan voor eigen werk.
maar ook:
- Als je in je eigen werk uitsluitend of overvloedig gebruik maakt van andermans teksten, al dan niet letterlijk, zelfs als je daar een bronvermelding bij geeft. Een academisch werkstuk moet namelijk in de kern een weergave zijn van jouw eigen inzichten, vondsten, redeneringen en afwegingen.
- Als je niet duidelijk in je eigen tekst aangeeft waar je al dan niet letterlijk uit andermans werk citeert, zelfs al geef je wel een correcte bronvermelding.
Telt het als plagiaat als je generatieve AI-output gebruikt?
De VU verwacht van studenten dat ze geen generatieve AI (zoals ChatGPT, Gemini en Microsoft Copilot) gebruiken, tenzij de docent of examinator van een vak aangeeft of en hoe dat mag. Zie de informatie op deze pagina voor twee voorbeelden van omstandigheden waarin de docent het gebruik van generatieve AI zou kunnen toestaan.
Als je in verband met de aard van een opdracht bepaalde delen van generatieve AI-output wel letterlijk overneemt, dan moet je dit als bron vermelden en correct citeren. Als je generatieve AI-output letterlijk overneemt of parafraseert zonder volledige bronvermelding, dan is dat plagiaat en wordt dat door de VU beschouwd als fraude. Dat is ook het geval als je citaten met behulp van generatieve AI parafraseert en vervolgens als eigen werk presenteert. Generatieve AI-output wordt dus net zo behandeld als andere bronnen.
Hoe voorkom je plagiaat?
Je kunt voorkomen dat je per ongeluk plagiaat pleegt door heel precies de regels over het citeren en parafraseren van bronnen in acht te nemen. Zie hiervoor de pagina’s Citeren en Parafraseren. Verder is het erg verstandig om bij het lezen van literatuur meteen zorgvuldig aan te tekenen wat je in je aantekeningen letterlijk citeert (met behulp van aanhalingstekens) en precies bij te houden op welke bladzijde van het originele werk je dat citaat kunt terugvinden. Datzelfde geldt uiteraard voor gevallen waarbij je in je eigen aantekeningen iets uit het oorspronkelijke werk parafraseert.
Meer weten?
Zie het document Plagiarism voor een aantal voorbeelden met uitleg (in het Engels) van wat concreet beoordeeld wordt als plagiaat. Dit document komt van de site van de Indiana University te Bloomington, Indiana.
Uitgebreide voorbeelden (in het Engels) over de manier waarop je plagiaat voorkomt (tot en met wat je doet met informatie die je op college van je docent hebt gehoord) vind je verder op de webpagina How to Avoid Plagiarism van Northwestern University (Chicago, Illinois).